Spelenderwijs lichaamsbewust worden!
24 september 2021 

Spelenderwijs lichaamsbewust worden!

- Anne Bakker artikel voor Fab Mama -

Volle agenda’s, sociale media, schooldruk, competitieve sporten, drukke ouders… Onze kinderen groeien op met aardig wat stress! Yoga biedt uitkomst. Het brengt kinderen niet alleen tot rust, het zorgt voor meer lichaamsbewustzijn: leren luisteren naar je lijf.  ‘Het werkt écht’, vertelden kinderen onlangs op het jeugdjournaal, ‘de stress wordt minder!’ Op scholen waar yoga wordt gegeven, zijn kinderen rustiger in de lessen die volgen. Maar de benefits van yoga gaan verder dan alleen rustig worden. 


Benefits van yoga

‘Yoga verbetert ook flexibiliteit, kracht, coördinatie en samenwerking bij kinderen’, vertelt Helen Purperhart van kinderyoga.nl. Helen geeft ruim twintig jaar yoga aan kinderen en leidt kinderyoga-docenten op door het hele land. ‘Maar wat yoga kinderen vooral brengt is meer lichaamsbewustzijn: naar binnen keren en voelen wat er omgaat in jezelf. Luisteren naar je lijf.’ Luisteren naar je lichaam. Het klinkt eenvoudig maar dat is het niet. Veel volwassenen worstelen ermee. Onze aandacht wordt continue naar buiten getrokken door de wereld om ons heen, door onze telefoon, door televisie, enzovoort. Door alle prikkels van buitenaf, vergeten we om af en toe naar binnen te keren met onze aandacht en te luisteren naar wat ons lichaam ons te vertellen heeft. Hierdoor missen of negeren we belangrijke signalen van ons lijf. We banjeren door, met aandoeningen zoals depressie en burnout tot gevolg...


Lichaam en geest vormen één geheel 

‘Lichaamsbewustzijn kun je ook lichaamsbesef noemen,’ legt Helen uit. ‘Het is het besef dat je lichaam één geheel vormt met je geest. Het één beïnvloedt het ander en je mentale en fysieke gezondheid beginnen met bewustzijn. Daarom is het belangrijk om je bewust te worden van de gevoelens die je over je lichaam hebt en te leren om je lichaam van binnenuit te kunnen voelen. In kinderyoga stimuleren we dit door gerichte ademhaling, door aanraking en door met aandacht te voelen wat er gebeurt in je lijf.’ 

De kinderyogalessen van Helen Purperhart zijn grotendeels gebaseerd op dezelfde principes als yoga voor volwassenen. Vaste onderdelen zijn gronden, opwarmen, houdingen, concentratie, meditatie, etc. Helen: ‘Maar wel aangepast op het niveau van kinderen. Bij kleuters ligt het tempo hoger. Voor kleine kinderen is stil zitten in kleermakerszit of tien seconde de ogen sluiten al een flinke uitdaging. Hoe ouder de kinderen zijn, hoe verder je kunt gaan. Met tieners kun je aan het einde van de les in gesprek over wat de oefeningen met ze doen.’


Structuur is de basis van kinderyoga

Voor alle kinderen geldt: structuur is de basis. Helen: ‘Concentratie is voor kinderen vaak moeilijk. Daarom is structuur in de les essentieel. Kinderen zijn uitbundiger dan volwassenen en dat mag er zijn. Maar om een goede yogales te geven aan kinderen, moet je dat enthousiasme in banen leiden. Kinderen hebben regels nodig, zoals op je eigen mat blijven zitten, luisteren als ik of een ander praat, aardig zijn voor elkaar en bij duo- of groepsoefeningen aangeven wat je wel en niet prettig vindt.’ 

Ondanks de regels, is yoga voor kinderen heel speels. Het prikkelt de fantasie. Helen: ‘Als kinderyogadocent neem je de kinderen mee op avontuur. Je laat ze stilstaan als een boom, de rug krommen als een kat en brullen als een leeuw(in). Het heeft aspecten van theater maar het verschil is dat je in een yogales de kinderen telkens aanspreekt op lichaamsbewustzijn. Hoe voelt het als je je lichaam op die manier beweegt? Welke sensaties voel je in je lijf?’ 

Door kinderen op die manier te laten luisteren naar hun lichaam, wordt het lichaamsbewustzijn vergroot en zullen ze in hun latere leven signalen zoals spanning en stress eerder herkennen en benoemen. Helen: ‘Door kinderyoga leren ze de verbinding te maken met zichzelf. Wat gebeurt er in mijn lijf? Hoe voel ik me als ik dit of dat doe? Bij kleine kinderen – en eigenlijk bij iedereen - werkt het goed om te spelen met technieken uit de yoga: eerst inspanning, dan ontspanning. Bijvoorbeeld eerst hard stampen op de grond en dan helemaal stil staan en voelen wat er in je voeten gebeurt.’



Jeugdwereldkampioen yoga

Ook Kabir Samlal, die op zijn vijftiende jeugdwereldkampioen yoga werd, beaamt hoe yoga zijn lichaamsbewustzijn vergrootte. Kabir: ‘Ik werd niet alleen sterker en leniger door yoga, ik ging er ook mentaal op vooruit. Ik werd rustiger en leerde beter naar mijn lichaam luisteren. Ik leerde mijn grenzen kennen en kwam meer in balans. Ik merkte plotseling: hey ik word niet meer zo snel boos en ik kan me beter concentreren!’

Toch waren het niet de mentale voordelen waardoor Kabir zich aangetrokken voelde tot yoga. Kabir: ‘Ik deed het omdat ik het leuk vond! Mijn eerste lessen waren op de internationale basisschool in Mumbai waar ik woonde door het werk van mijn ouders. De yogaleraar vertelde dat veel yogaposes  genoemd zijn naar dingen uit de natuur. Je rekt je uit als een hond, brult als een leeuw, staat stevig op de grond zoals een boom en maakt jezelf sterk als een olifant.’ 

‘Het leuke was dat ik erachter kwam dat ik sommige houdingen zelf al deed, tijdens het spelen. Het voelde heel natuurlijk om te doen. Toen we later terugverhuisden naar Nederland, ging ik met mijn moeder mee naar Bikram yoga. In het begin kon ik amper mijn tenen aanraken. Maar er zijn duizenden houdingen! Het maakt niet uit hoe lenig je bent, er zit voor iedereen en voor elke fase wel een geschikte houding bij. Na een tijdje deed ik volledige achterwaartse buigingen. Een kwestie van oefenen. Ik vond het zo leuk, dat ik het bleef doen.’

Spelen met yoga

Ook Helen benadrukt het speelse aspect van yoga in haar kinderlessen. Helen: ‘Kinderen vinden onderdelen zoals yoga-tikkertje heel leuk of de yoga-versie van Annemaria Koekoek, waarbij ze abrupt stil moeten staan in een yogahouding. En partneryoga waarbij je leert samenwerken en op elkaar moet vertrouwen. Dat ze tijdens het spel ook belangrijke vaardigheden leren zoals grenzen aangeven en op een vriendelijke, respectvolle manier met elkaar omgaan, gaat bijna ongemerkt.’ Al spelend wijs worden, dat is yoga voor kinderen. Maar wil je ze enthousiasmeren voor een yogales, vertel kinderen dan vooral hoe leuk het is! Of beter: laat ze het zelf ervaren. Kabir: ‘Als je eenmaal ontdekt hoe leuk yoga is, wil je het steeds vaker doen. Bij mij ging er op den duur geen dag meer voorbij zonder yoga. Rekken en strekken deed ik gewoon tijdens het huiswerk of in de woonkamer. Je hebt geen mat nodig om yoga te doen!’


Kinderyoga docent worden?

Wil jij kinderen helpen zich gelukkig met zichzelf te voelen? En ze helpen opgroeien tot zelfbewuste volwassenen? Beantwoord je deze vragen allebei met ‘ja’? Dan zoek ik jou! Het is mijn missie om je op te leiden tot een authentieke kinderyoga docent. Zodat kinderen niet alleen yoga leren, maar ook een voorbeeld aan jou kunnen nemen.  Het is een dankbaar beroep waarbij je iets moois terugdoet voor de maatschappij. Je kunt de opleiding live volgen op locatie, live online via zoom of volledig online waar en wanneer jij dat wilt. Check de website.


Over de schrijver
Helen Purperhart is graag op een vernieuwende manier bezig met het vak vanuit een praktische en speelse insteek. Ze schrijft er boeken over en maak spelkaarten die thuis, op school en in een yogapraktijk gebruikt kunnen worden. Vanuit haar eigen kijk op het leven en de ervaringen die ze heeft opgedaan, heeft ze haar eigen methode ontwikkeld die de basis vormt van de opleidingen die zij verzorgt aan de Kinderyoga Academie. Als leraar stimuleert ze mensen om hun kracht meer ruimte te geven, zodat ze zichzelf durven te zijn en weer gaan geloven in hun wensen. Helen vindt het leuk om grote en kleine mensen te inspireren om hun eigen wijze levenspad te bewandelen om een gelukkig mens te worden. Een woord dat goed bij haar past is: UBUNTU (eenheid). Als je Ubuntu voelt, dan ben je in staat om jezelf in anderen te zien en je niet bedreigd te voelen door wat anderen kunnen omdat je weet dat je verbonden bent met alles en iedereen.
Reactie plaatsen

Online Kinderyoga Cursus Nu voor € 29,97

Tijdens een kinderyoga avontuur ga je bewegen, ontdekken, ontspannen en fantaseren. Alle oefeningen passeren in verhaalvorm de revue.

De nieuwste blog ontvangen?

Meld je aan op onze lijst. 

50%
Je bent er bijna!
Waar mogen we het naartoe sturen?
Ja, dat wil ik
Your information is safe with us